Veel paardeneigenaren denken dat krachtvoer de sleutel is tot betere prestaties. Toch vormt ruwvoer de werkelijke basis van gezonde paardenvoeding. Hooi, gras en andere vezelrijke voeders zijn niet alleen vulling, maar essentieel voor de algehele gezondheid van je paard.
De juiste balans tussen ruwvoer en krachtvoer bepaalt hoe goed je paard zich voelt en presteert. Begrijp je waarom ruwvoer zo belangrijk is? Dan maak je betere keuzes voor de voedingsbalans van je paard.
Waarom ruwvoer de natuurlijke basis vormt van paardenvoeding
Paarden zijn van nature grazers die tot 18 uur per dag kleine hoeveelheden voedsel opnemen. Hun spijsverteringssysteem is volledig aangepast aan het verwerken van vezels uit gras en hooi. Deze natuurlijke voeding vormt de basis waarop alle andere voeding moet aansluiten.
Het spijsverteringssysteem van paarden werkt optimaal met een constante toevoer van vezels. Hun maag is relatief klein en produceert continu maagzuur. Zonder voldoende ruwvoer kan dit leiden tot maagproblemen. De dikke darm bevat miljarden bacteriën die vezels omzetten in energie en essentiële voedingsstoffen.
Ruwvoer levert niet alleen energie, maar ook belangrijke mineralen en vitaminen. Goed hooi bevat calcium, magnesium en verschillende B-vitaminen. Deze voedingsstoffen komen langzaam vrij tijdens de vertering, wat zorgt voor stabiele energieniveaus zonder pieken en dalen.
Hoe ruwvoer de darmgezondheid en spijsvertering ondersteunt
Vezels uit ruwvoer voeden de goede bacteriën in de dikke darm van je paard. Deze bacteriën produceren korte vetzuren die de darmwand voeden en het immuunsysteem versterken. Zonder voldoende vezels raakt de darmflora uit balans, wat kan leiden tot spijsverteringsproblemen.
Het kauwen van ruwvoer stimuleert de speekselproductie. Speeksel bevat bicarbonaat dat het maagzuur neutraliseert en de pH-waarde in de maag stabiel houdt. Een paard produceert tot 40 liter speeksel per dag bij het eten van voldoende ruwvoer.
Ruwvoer zorgt ook voor een gezonde darmpassage. De vezels houden de darminhoud vochtig en bevorderen een regelmatige ontlasting. Dit vermindert het risico op verstopping en andere darmproblemen die kunnen ontstaan bij te weinig vezels in het rantsoen.
De risico’s van te veel krachtvoer zonder voldoende ruwvoer
Krachtvoer zonder voldoende ruwvoer kan verschillende gezondheidsproblemen veroorzaken. Te veel zetmeel en suiker bereiken de dikke darm, waar ze fermenteren en de pH-waarde verlagen. Dit verstoort de darmflora en kan leiden tot koliek of hoefbevangenheid.
Paarden die te weinig ruwvoer krijgen, ontwikkelen vaak ongewenst gedrag. Ze gaan hout knagen, mest eten of stereotiep gedrag vertonen. Dit komt doordat hun natuurlijke behoefte om te kauwen niet wordt vervuld. Het gebrek aan vezels zorgt ook voor een hongergevoel, ondanks voldoende calorieën.
Maagzweren komen vaker voor bij paarden met te weinig ruwvoer in het rantsoen. Het continue maagzuur zonder voldoende buffering door speeksel tast de maagwand aan. Ook ontstaan er vaker problemen met de darmgezondheid, wat kan leiden tot verminderde prestaties en welzijn.
Praktische richtlijnen voor de juiste ruwvoer-krachtvoerverhouding
Een gezond paard heeft minimaal 1,5 tot 2 kilogram ruwvoer per 100 kilogram lichaamsgewicht nodig. Voor een paard van 600 kilogram betekent dit 9 tot 12 kilogram hooi of gras per dag. Dit vormt de basis waarop je eventueel krachtvoer kunt toevoegen.
De hoeveelheid krachtvoer hangt af van de werkbelasting en conditie van je paard. Lichte arbeid vraagt vaak geen extra krachtvoer als het ruwvoer van goede kwaliteit is. Bij zware arbeid kun je geleidelijk krachtvoer toevoegen, maar houd de ruwvoer-krachtvoerverhouding op minimaal 60-40 procent.
Let op de kwaliteit van je ruwvoer. Goed hooi ruikt fris, heeft een groene kleur en bevat veel bladeren. Slecht hooi is stoffig, geel of ruikt muf. Controleer regelmatig de voedingswaarde van je ruwvoer om te bepalen of aanvulling met krachtvoer nodig is.
Hoe Cavalor helpt met voedingsbalans
Cavalor begrijpt dat elke voedingskeuze begint bij goed ruwvoer. Onze voedingsexperts helpen je de juiste balans te vinden tussen ruwvoer en aanvullende voeding. We geloven in “feed as you need”: voeding die aansluit bij de individuele behoeften van je paard.
Met Cavalor-producten ondersteun je de natuurlijke spijsvertering van je paard:
- Supplementen die de darmgezondheid versterken
- Krachtvoer met optimale vezelgehaltes
- Producten die de opname van vezels verbeteren
- Persoonlijk voedingsadvies van onze specialisten
Wil je weten welke voedingscombinatie perfect past bij jouw paard? Neem contact op met onze voedingsexperts voor een persoonlijk adviesgesprek.
Veelgestelde vragen
Hoe kan ik de kwaliteit van mijn hooi beoordelen voordat ik het aan mijn paard geef?
Goed hooi heeft een frisse, zoete geur en een groene kleur met veel zichtbare bladeren. Vermijd hooi dat stoffig, geel, muf ruikt of schimmelplekken heeft. Test de structuur door een handvol samen te knijpen - het moet veerkrachtig aanvoelen en niet verkruimelen. Laat bij twijfel een voedingswaarde-analyse uitvoeren.
Mijn paard krijgt voldoende hooi maar vertoont nog steeds ongewenst gedrag zoals hout knagen. Wat kan ik doen?
Controleer of je paard genoeg kauwtijd heeft - idealiter 12-16 uur per dag. Verdeel het hooi over meerdere kleine porties in plaats van twee grote maaltijden. Gebruik hooinetten of slow-feeders om de eetsnelheid te vertragen. Als het gedrag aanhoudt, overleg dan met een voedingsdeskundige over mogelijke tekorten.
Wanneer moet ik overstappen van alleen ruwvoer naar een combinatie met krachtvoer?
Voeg krachtvoer toe wanneer je paard meer energie nodig heeft voor training, competitie of gewichtstoename, maar de ruwvoerkwaliteit onvoldoende is. Ook oudere paarden, dragende merries of paarden in de groei kunnen extra krachtvoer nodig hebben. Start altijd geleidelijk en houd de ruwvoer-krachtvoerverhouding minimaal op 60-40 procent.
Hoeveel tijd moet er zitten tussen het geven van ruwvoer en krachtvoer?
Geef eerst altijd ruwvoer, wacht minimaal 30 minuten en geef dan pas krachtvoer. Dit zorgt ervoor dat de maag voldoende gebufferd is door het speeksel dat vrijkomt bij het kauwen van hooi. Bij grote hoeveelheden krachtvoer (meer dan 2 kg per maaltijd) verdeel je dit over meerdere kleinere porties.
Mijn paard is te dik geworden op alleen hooi. Hoe kan ik het gewicht verminderen zonder de darmgezondheid te schaden?
Verminder nooit drastisch de hoeveelheid ruwvoer onder de 1,5 kg per 100 kg lichaamsgewicht. Kies voor hooi met een lagere voedingswaarde of gebruik hooinetten om de eetsnelheid te vertragen. Verhoog geleidelijk de beweging en overweeg geweekt hooi om het volume te behouden maar de calorieën te verlagen.
Kan ik kuil of verse gras vervangen door hooi, en wat zijn de verschillen?
Verse gras en kuil kunnen hooi aanvullen maar hebben andere eigenschappen. Vers gras bevat meer vocht en suikers, kuil is gefermenteerd en kan de darmflora beïnvloeden. Bij overgang naar kuil of vers gras, doe dit altijd geleidelijk over 2-3 weken. Hooi blijft de meest stabiele en veilige ruwvoerbron voor de meeste paarden.
Hoe merk ik dat mijn paard te weinig vezels krijgt, en wat zijn de eerste tekenen?
Vroege tekenen zijn veranderingen in mestconsistentie (te hard of te zacht), ongewenst gedrag zoals hout knagen of mest eten, en verminderde eetlust voor normaal voer. Ook kunnen paarden rustelozer worden of stereotiep gedrag ontwikkelen. Bij deze signalen controleer je eerst de hoeveelheid en kwaliteit van het ruwvoer voordat je andere aanpassingen maakt.